Khi các cặp đôi đến gặp tôi, tôi thường hỏi: “Anh/chị có cảm thấy được lắng nghe bởi người kia không?” Câu trả lời gần như luôn là “không” — từ cả hai phía. Đây là nghịch lý: hai người đều muốn được lắng nghe, nhưng cả hai đều đang không thực sự lắng nghe.
Tại sao chúng ta không thực sự lắng nghe?
Khi người kia nói, đầu óc chúng ta thường đang chuẩn bị phản bác, phán xét, hoặc nghĩ đến điều khác. Chúng ta nghe nhưng không lắng nghe. Và người kia cảm nhận được điều đó.
Lắng nghe tích cực (Active Listening)
Hiện diện hoàn toàn: Điện thoại để xuống, màn hình tắt đi. Ánh mắt nhìn vào người đang nói với bạn.
Phản chiếu lại: Tóm tắt lại bằng lời của bạn — “Nghe có vẻ như em đang cảm thấy bị bỏ rơi khi anh làm vậy, phải không?” Điều này cho họ biết bạn thực sự nghe.
Đặt câu hỏi thay vì đưa ra giải pháp: “Em cảm thấy thế nào về điều đó?” thường hữu ích hơn “Vậy thì anh nghĩ em nên…”
Chịu đựng được sự im lặng: Không phải mọi khoảng lặng đều cần được lấp đầy.
Bẫy giao tiếp phổ biến nhất
Nghe để phản bác: Bạn đang chờ khoảnh khắc họ dứt lời để đưa ra quan điểm của mình — điều này khiến đối phương cảm thấy không được coi trọng.
Tranh luận về sự kiện thay vì cảm xúc: Khi em nói “Anh không bao giờ quan tâm em”, điều em thực sự muốn nói là: “Em đang cảm thấy đơn độc và cần được anh chú ý hơn.”
Thực hành hôm nay
Trong cuộc trò chuyện tiếp theo với người thân, hãy thử: Không ngắt lời, không chuẩn bị phản bác trong khi họ nói. Chỉ lắng nghe. Sau đó hỏi: “Còn điều gì nữa không?” Bạn sẽ ngạc nhiên với những gì họ chia sẻ thêm.
